Tag: Archipelag sztokholmski

Pożegnanie szkierowego sezonu na wyspie Rögrund

Korzystamy z ostatnich, ciepłych dni lata i wyciskamy go jak cytrynę.
Codziennie chociaż na trochę wychodzimy na rower, na spacer, wystawiamy twarze do słońca i łapiemy witaminę D. Rzuciliśmy słoneczne okulary w kąt, by nałapać do przysadki jak najwięcej światła i tym samym zrobić endorfinowe “zapasy” na zimę.
IMG_8465
Pożegnaliśmy już nasz ukochany Archipelag i zamknęliśmy tegoroczny sezon szkierowy wyprawą na wyspę Rögrund (MAPA)
IMG_8284
To mała wyspa, po sezonie jest już właściwie opustoszała, cicha jak ustronny raj. Stoi tu schronisko młodzieżowe, wypożyczalnia kajaków.
IMG_8281
IMG_8290
Jest też śmieszna sauna z widokiem na morze.
IMG_8289
Stoi tam również, dosyć znana, restauracja Sjöstugan. Spotkaliśmy tam dwie panie, które przyjechały przygotować ośrodek do zamknięcia na okres zimowy. Miały ze sobą do towarzystwa psa. Poza tymi dwiema paniami byliśmy na tej wyspie dosłownie sami.
IMG_8295
IMG_8299
IMG_8311
IMG_8303
IMG_8312
IMG_8319
Rögrund jest częścią rezerwatu natury Värmdö. Wyspa została kupiona przed państwo w r. 1963 od ówczesnego właściciela wyspy Christiana Christensena.
IMG_8328
IMG_8333
Skały na wybrzeżu tej wysepki są jasne i barwne, zacieki od wody utworzyły wzory, kamienie są gładkie i mienią się gdzieniegdzie w słońcu.
IMG_8351
IMG_8364
Wspomniany wcześniej Christian wyrzeźbił na tej wyspie… krokodyla. Przepływający nieopodal swoimi żaglówkami i łódkami uśmiechają się pewnie na widok posągu, bo przecież jest on nietypowy, przywodzi różne skojarzenia. Ja pomyślałam, że to pewnie tęsknota Szwedów za egzotyką, ale dowiedziałam się, że Christian kochał po prostu morskie stworzenia.
IMG_8424
IMG_8431
Krokodyl jest magnesem przyciągającym rodziny z dziećmi i choć nie ma tu plaż, skały są tak piękne, barwne i gładkie, że można wspaniale na nich wypocząć. Lasy tutaj są latem pełne owoców, jagód, jeżyn, dzikich malin. Dziś kwitną wrzosy, jarzębina, u progu jesieni też może być pięknie! Miejsca do sielskiego wypoczynku jest dość, szczególnie teraz, po sezonie.
IMG_8458
IMG_8404
IMG_8287
IMG_8410
Trafiliśmy na wielkie krzaki słodkich jeżyn i pojedliśmy ich sporo. Na łące zrobiliśmy sobie piknik rozkoszując się ciszą, samotnością i słońcem – było 22 stopnie, niebywałe jak na początek września w Szwecji!
IMG_8660
IMG_8455
IMG_8394
Tak nostalgicznie się zrobiło… Trzeba nam czekać teraz do następnego lata, żeby odwiedzić jakąś wyspę, chociaż może jeszcze tej jesieni, (jeśli utrzyma się taka ciepła i słoneczna), uda nam się, może, jeszcze jedną, choćby maleńką…
IMG_8467
I tak jesteśmy dumni i zadowoleni, bo dzięki miesięcznemu biletowi na statki firmy Waxholmsbolaget zobaczyliśmy w tym roku kilkanaście wysp. Każda inna, każda ma w sobie niepowtarzalny urok. Są takie, na które chce się wracać, są takie, które pozostają niezapamiętane. Ale każda, w naszym odczucia, warta była odwiedzenia.

Będziemy tęsknić!

Dotrzeć do tej wyspy można najlepiej statkiem Waxholmsbolaget. Na ich stronie można bardzo łatwo znaleźć odpowiednie połączenie wbijając najpierw:
1. datę,  2. wyspę, na którą chcemy popłynąć   3. skąd chcemy płynąć.
Rozkład jest zawsze aktualny i dopasowany do sezonu.

Arholma

O Arholmie słyszałam już od paru tygodni.
Mój niezmordowany mąż pragnął tam pojechać, mimo że już tam, wiele lat temu, był. Mówił, że był pieszo, nie zdążył zobaczyć wszystkiego i strasznie go to wtedy zdenerwowało. Mnie do tej wyspy zniechęcała odległość. Do wyspy jedzie się od nas 3 i pół godziny. Nie chciałam zostawiać na tak długo naszego towarzyskiego kotka i nie chciało mi się wstawać o 4.30, by zdążyć na autobus o świcie. Udało się nam jednak, szczęśliwym trafem zorganizować dla kota opiekę, mąż dzielnie zmywał naczynia przez cały tydzień więc poddałam się.
Pogoda była od świtu piękna. Faktycznie, droga 3 autobusami ( w sumie ponad 3 godziny) była długa, ale przespałam połowę drogi. Na początku wyspa wydała mi się zwyczajna, jak każda inna, ze swoimi zatokami, pomostami, okalającymi ją skałami. Zwyczajna dopóty, dopóki nie wjechałam głębiej w wieś…
Ale od początku.
Powitaliśmy wyspę przy północnej zatoce robiąc sobie piknik na plaży. Potem krótkie wygrzewanie się w słońcu schładzane morską bryzą i zbieranie sił na przejechanie przez całą wyspę na rowerze.
IMG_6762
A teraz trochę faktów o wyspie. Arholma (MAPA) leży wysoko w północnym archipelagu sztokholmskim i dla kogoś, kto interesuje się kulturą i historią wysp i szkierów w rejonie Roslagen, Arholma jest prawdziwym Eldorado.
IMG_6777
IMG_6778
Pierwsze zapiski o Arholmie (wówczas jeszcze Arnholm) są z 1200 roku a w średniowieczu zamieszkiwana była od czasu do czasu przez ludzi, którzy przypływali tu na polowania na foki i morskie ptaki oraz na łowienie ryb.  Z czasem zaczęto budować domy i budynki gospodarcze – powstała mała wioska.
IMG_6798
Z tej spokojnej i idyllicznej wyspy jest uderzająco piękny widok na Szkiery i na morze. Można tak stać na szczycie skały i patrzeć na ten widok bez końca. Ja byłam oczarowana. Żałuję bardzo, że zdjęcia nie oddają tego, co widzą oczy, a lektura wpisu nie odda tego, co czuje się tutaj stojąc i widząc tę piękną naturę.
IMG_6837
IMG_6817
IMG_6848
Arholma ma krwawą militarną historię – była poturbowana niemal doszczętnie w 1719 przez Rosjan i długo potem odbudowywana. Wyspa ta była bardzo ważnym strategicznym punktem obronnym. Zbudowana w czasie Zimnej Wojny Bateria Arholmy później na długo została zamknięta, ale od 2008 dostępna jest dla zwiedzających.
IMG_6813
To już historia, a dziś Arholma przyciąga jak magnes nie tylko swoją militarną historią. Większa część wyspy to rezerwat przyrody. Rośnie na niej sosnowy las, a na przestronnych łąkach pasą się krowy i owce.  Tutaj pasjonaci orłów mogą obserwować te ptaki w niczym niezmąconej naturze. Orzeł to po szwedzku örn i właściwie stąd wzięła się nazwa wyspy arn.
Arholma ma wielu stałych mieszkańców i wielu “miastowych” ma tutaj swoje domki letniskowe. Tutaj toczy się życie kulturalne i gospodarcze a głównym zajęciem stałych mieszkańców jest dzisiaj właściwie, poza drobnym rolnictwem, tylko rekreacja.
IMG_6873
W 1928 wybudowano tutaj mały kościół. To brama i droga do kościoła.
IMG_6877
IMG_6897
Oprócz kościoła ważnym elementem krajobrazu wyspy jest punkt nawigacyjny Arholma Båk. Zbudowany w 1768 roku jest najbardziej znanym symbolem szkierów Roslagen. Używany był jako punkt obserwacyjny i orientacyjny w nawigacji a także jako telegraf optyczny.
IMG_6904
IMG_6922
IMG_6923
IMG_6924
IMG_6926
Arholma
Po wyspie można wałęsać się pieszo, można przejechać wyspę na rowerze, co my uczyniliśmy, by zobaczyć jak najwięcej. Kiedy wjechaliśmy w głąb wyspy, po obejrzeniu baku i kościółka byłam coraz bardziej oczarowana i coraz bardziej osnuwał mnie przyjemny sielski klimat tej wsi.
IMG_6940
Wszystkie te domki są jak wyjęte z bajki a cały urok zabudowań przypominał mi inną wyspę, o której pisałam, Norröra, na której kręcono serial Saltkråkan, na podstawie powieści Astrid Lindgren.
IMG_6943
Czarujące są stare zabudowania gospodarcze, które zostały przekształcone na schronisko młodzieżowe Bull-August.
IMG_6946
IMG_6948
IMG_6951
Innym ciekawym miejscem było Simesgården, stare gospodarstwo z wielkim ogrodem.
IMG_6971
IMG_6974
IMG_6975
IMG_6977
Przy tym ogrodzie zrobiliśmy sobie drugi piknik i potem pojechaliśmy dalej, zatrzymując się przy jednym z czterech portów na Arholmie – Porcie wschodnim (Österhamn).
IMG_6989
Później kawałek przez las, w którym ukryte były inne piękne rzeczy, ale miejsca brak, by o wszystkim napisać. Wracając do portu na nasz statek, jechaliśmy znów przez wieś.
IMG_6991
IMG_7000
IMG_7010
IMG_7012
Wyspa ta spodobała mi się do tego stopnia, że i ja będę chciała tu kiedyś wrócić. I poczuć się jak wtedy. Choć w archipelagu są tysiące wysp do zobaczenia a i w całej Szwecji tyle miejsc, w które chciałoby się pojechać i szkoda życia, by dwa razy zwiedzać to samo miejsce, są pewne kawałki ziemi, które oczarowują nas bez reszty i sprawiają, że pragniemy tam wracać. Na takie miejsce mówi się tutaj smultronställe, czyli w wolnym tłumaczeniu tam, gdzie rosną poziomki. A jak rosną poziomki, to jest lato, jest cudownie, sielsko, anielsko, tylko zbierać i rozkoszować się ich smakiem. Miejsce, gdzie rosną poziomki ukochujemy sobie, bo doznajemy błogich przeżyć – być może smaku dzieciństwa, gdy u babci na wsi czy na wakacjach za miastem włóczyliśmy się po rozgrzanych latem łąkach i znajdowaliśmy poziomki… Tłumaczyć można to na wiele sposobów, jedno jest pewne, smultronställe to miejsce, które się pokochało, miejsce, w którym poczuło się szczęście i radość istnienia, miejsce, do którego chce się wracać.
IMG_6792
Arholma stała się dla mnie kolejnym takim miejscem na ziemi.
A tak nie chciałam jechać!

Wyspa Nåttarö

Dziś było naprawdę upalnie.

A takie upały najznośniejsze są nad wodą oczywiście. Wybraliśmy się dziś na wyspę Nåttarö (MAPA), która leży w południowej części archipelagu i która okazała się bardzo atrakcyjna.

IMG_3341

Nåtarö

IMG_3355

Na pierwszy rzut oka nie różni się od innych wysp ale tak naprawdę Nåttarö jest jak jedna wielka piaskownica. To piaszczyste “pole” należy do najstarszych w archipelagu. Jeśli mamy ochotę się poopalać, do wyboru są różne plaże, jeśli zaś mamy ochotę na wędrówkę i spacer, możemy przejść wzdłuż wyspy, w cieniu lasów, podziwiając ciekawą, nieco odmienną ze względu a piaszczyste podłoże roślinność.

IMG_3352

Nam oczywiście zależało na dwóch różnych rzeczach, mąż chciał rekreacyjnie, przejechać na rowerze wyspę i zajrzeć i zbadać jej każdy kąt, a ja najchętniej poleżałabym na plaży, roztapiając się pod promieniami słońca i nabierając złocistobrązowej barwy, pogryzając w przerwach lody.

IMG_3359

Jako, że jesteśmy dobrzy w kompromisach, było trochę tego, trochę tego. Zwiedziliśmy wyspę, zajrzeliśmy w prawie każdą przystań i zatokę.

IMG_3389

IMG_3401

Odpoczywaliśmy trochę na plaży i przyznam szczerze, pierwszy raz nie mogłam ustać boso na piasku, bo piasek parzył stopy. Coś niebywałego w Szwecji.

IMG_3405

IMG_3413

Lubię patrzeć jak cieszą i delektują się latem inni, to działa na mnie uspokajająco. Tu mała dziewczynka trenowała wiosłowanie. Śliczną miała dziecięcą łódkę z serduszkiem.

IMG_3410

IMG_3418

Przemieszczaliśmy się na rowerach, a ja byłam nieco zła, bo rowery grzęzły w piachu i przez większą część trasy musieliśmy je prowadzić.

IMG_3423

IMG_3430

IMG_3436

Na jednej z przystani pierwszy raz zobaczyłam, jak wygląda rozładunek drzewa. Tu mieszkaniec wyspy odbiera zamówione drewno.

IMG_3451

IMG_3456

IMG_3463

Kiedy Adam wypytywał o szczegóły tej operacji, ja znalazłam sobie inne, ciekawsze zajęcie.

IMG_3467

Gdy już się wszystkiego dowiedział, pojechaliśmy na największą plażę, Storsand.

IMG_3477

Na tej plaży pobyliśmy trochę dłużej, zrobiliśmy sobie piknik. Tak pomyśleliśmy, że nie trzeba do ciepłych krajów jechać, żeby poczuć takie prawdziwie upalne lato. Nawet opalać się długo nie dało, tak było gorąco, ani cienia wiatru. Nawet ja zaczęłam narzekać, mimo, że dobrze znoszę upały.

IMG_3478

IMG_3481

IMG_3496

IMG_3498

IMG_3504

Bardzo fajnie jest poleżeć na plaży, nawet w cieniu drzew ale leżenie plackiem na rozgrzanej łodzi uważam za niebezpieczną przesadę. Ja poniekąd to rozumiem, zima jest tutaj taka długa i taka ciemna, lato tak na dobrą sprawę  trwa kilka tygodni. Człowiek chce się “nałapać” słońca za wszystkie te minione zimne miesiące, nagrzać na zapas przed tymi, które nadejdą…

IMG_3513

Nie udało nam się nacieszyć całą wyspą, z wycieczek wracamy teraz wcześniej, bo w domu czeka kot. Musimy wrócić tu kiedyś na cały dzień, bo wyspa jest naprawdę ciekawa. Zresztą jak każda inna wyspa na Skärgården, Nåttarö jest piękna i ma swój niepowtarzalny urok, klimat i charakter. Wysp w archipelagu jest dziesiątki tysięcy, chciało by się codziennie na jedną…

IMG_3528

Na wyspę można dotrzeć statkiem firmy Waxholmsbolaget z Nynäshamn.

Archipelag sztokholmski – Sandhamn

 

Sandhamn jest prawdziwą perełką sztokholmskiego archipelagu. (MAPA)

Sandhamn to miasteczko na Sandön, wyspie leżącej na zewnętrznych Szkierach (Skärgården). Dawniej egzystowało jako miejsce skąd pilotowano statki na morzu oraz miejsce działalności celnej dziś pełni funkcje przede wszystkim rekreacyjne, sportowe i wypoczynkowe. Tutaj toczy się żeglarskie życie, tutaj odbywają się regaty. Pozwólcie, że zabiorę Was na wycieczkę po wyspie.

Przybijamy do portu…

IMG_1898

…i wchodzimy do miasteczka.

IMG_1900

Miasteczko to (mówią też wieś) jest niebywale malownicze. Jeśli tylko pogoda dopisze, ukazuje nam się ono w pełnym blasku i urodzie. Jest naprawdę piękne. Spójrzcie sami.

IMG_1902

Przy samym porcie jest sielska kawiarnia Ogród Strindberga.

IMG_1904

IMG_1905

Kawałek dalej stoi dom “bed&breakfast” czyli Sandhamns Värdshus.

IMG_1919

Widzicie na zdjęciu poniżej znak T? To znak wejścia do metra (tunnelbana). Postawił go zapewne mający poczucie humoru tubylec.

IMG_1927

Na wyspie jest niejedna piekarenka, kawiarenka, cukierenka… Ale nasza ulubiona, w której pieką rozpieszczające podniebienia bułeczki to Sandhamns Bageriet, który stoi zaraz za Värdshus.

IMG_1955

IMG_1953

IMG_1948

Posileni? Idziemy dalej. Z niewielkiego wzniesienia można rozejrzeć się dookoła i spojrzeć z góry na część miasteczka oraz na wodę i na inne wyspy archipelagu. Czy ten żaglowiec nie jest piękny?

IMG_1969

IMG_1993

IMG_1992

IMG_1974

IMG_1994

IMG_2005

Na wyspie rosną także lasy (pełne jagód!). Ścieżki przez lasy wiodą do kąpielisk i piaszczystych plaż.

IMG_2006

To plaża na jednym końcu wyspy, dzika, nieco opuszczona ale przez to cicha i spokojna.

IMG_2010

IMG_2023

IMG_2024

Wracając z tej plaży znów wchodzimy w miasteczko. Małe kręte dróżki wiją się między ślicznymi domkami, wszystko kwitnie i zdobi, całość jest jak obrazek z bajki. Idylla!

IMG_2031

IMG_2033

IMG_2036

IMG_2049

IMG_2053

IMG_2054

Z tej cichej części wyspy wchodzimy znów do portu, dzień rozkręca się i życie zaczyna tętnić.

IMG_2060

IMG_2061

IMG_2065

IMG_2066

IMG_2071

IMG_2072

IMG_2075

IMG_2078

IMG_2082

Mijamy port i kierujemy się do drugiej plaży, położonej na przeciwległym końcu wyspy. Poopalać blade ciało trzeba!

IMG_2107

IMG_2110

Właściwie są tu dwie plaże, jedna mniejsza,

IMG_2114

IMG_2116

druga większa, na której zawsze jest więcej korzystających ze słonecznych kąpieli ludzi.

IMG_2124

IMG_2125

IMG_2169

Tutaj wreszcie poczułam się na plaży. Wygrzałam się porządnie. Choć chciałoby się zakotwiczyć na tej cudnej wyspie na stałe, po pięciu godzinach trzeba było zbierać się na statek powrotny do domu.

IMG_2089

IMG_2198

IMG_2203

IMG_2214

Kochani!

Z listów i komentarzy jakie od Was napływają wiem, że bardzo dużo z Was czyta mnie w Polsce i marzy o takich wycieczkach, marzy o Szwecji. Zdaję sobie sprawę, jak bardzo jest Szwecja dla wielu niedostępna. Jest mi przykro z tego powodu, dlatego chcę byście “pobyli” trochę w Szwecji poprzez mój blog, pragnę poprzez teksty i zdjęcia przybliżyć Wam Sztokholm i Szwecję. Chcę się z Wami Szwecją dzielić.

Jednocześnie chcę Wam życzyć spełnienia marzeń o wakacjach lub przyjeździe do Szwecji. Nie ustawajcie w marzeniach, bo te się spełniają. Wierzcie mi, marzenia się spełniają.

Całusy,

Monika

Archipelag sztokholmski – wyspa Utö

Na wschód od Sztokholmu, na wodach Bałtyku rozciąga się kraina wysp.

Archipelag. Szkiery. Skärgården. Jakkolwiek tej krainy nie nazwać, jedno jest pewne – ta kraina jest wspaniała.

Stockholms_skärgård

Cały archipelag, który rozciąga się od wyspy Archolma na północy do Landsort  na południu (około 15o km) składa się z 24 tysięcy mniejszych i większych wysp. Wyspy te różnią się nie tylko wielkością, ale też urokiem. Scenerie takich wysp to lasy i skały, łąki i pastwiska, przystanie, plaże oraz oczywiście domy, domki, budynki gospodarcze, na wielu są kawiarenki, butiki, restauracje…  Archipelag to raj nie tylko dla żeglarzy ale i dla tych wszystkich, którzy mają na którejś z wysp swój domek letniskowy (sommarstuga).

Landsort, wycieczka, 2013

Staramy się latem zawsze odwiedzić kilka wysp, na wielu już byliśmy, ale jeszcze, jak sama ich liczba wskazuje, wiele mamy jeszcze do zobaczenia.

IMG_1742

Najłatwiejszym sposobem poruszania się po archipelagu sztokholmskim jest korzystanie ze statków Waxholmsbolaget. W tym roku pojawił się bilet (karta) o wartości 750 koron (ok. 380 zł), na którą można poruszać się wszystkimi statkami, nawet Cinderellą, przez miesiąc (karta ważna jest dokładnie 30 dni) bez ograniczeń, na dowolne wyspy, we wszystkich trasach w całej krainie. Skorzystaliśmy z tej oferty i kupiliśmy takie bilety.

IMG_1743

Wczoraj wybraliśmy się na wyspę Utö (MAPA) jedną w większych w archipelagu. Dotarcie do wyspy zajęło nam ponad dwie godziny, najpierw pociągiem do Nynäshamn a potem statkiem do wyspy Ålö i stamtąd rowerem do Utö. Przemierzanie wyspy zaczęliśmy od kubka kawy w restauracji o prawdziwie wyspiarskim klimacie.

IMG_1761

IMG_1773

IMG_1774

Kilka lat temu byliśmy na tej wyspie ale przeszliśmy ją (jej część właściwie, bo wyspa jest bardzo duża) pieszo, wczoraj mieliśmy nasze rowerki, więc mogliśmy zwiedzić i przejechać większą część wyspy.

Po drodze znajdowaliśmy mnóstwo cichych i spokojnych miejsc na odpoczynek. Wiem, że zdjęcia nie oddadzą całego uroku wyspy, ale mam nadzieję, że w tych kilku obrazach uda mi się oddać to, jak wygląda Utö. W te nowe zdjęcia wplotę zdjęcia sprzed 5 lat.

IMG_1779

IMG_1784

Utö 004

IMG_1835

IMG_1801

IMG_1796

IMG_1813

Na Utö znajduje  się najstarsza w Szwecji kopalnia rudy żelaza, hotel…

Utö 001

kanał oddzielający dwie wyspy,

Utö 011

oraz wojskowy teren strzelniczy.

IMG_1840

IMG_1866

Ha! To nie jest mój nowy rower. To motorower (mopped), typowy środek transportu na wyspach. Użyczył mi go do zdjęcia zaskoczony mieszkaniec Utö.

IMG_1876

IMG_1863

IMG_1878

IMG_1880

IMG_1881

IMG_1886

Wyprawa na każdą wyspę jest dla nas czymś bardzo atrakcyjnym, obojętnie czy zwiedzamy wyspę pieszo, czy na rowerach. Jest naszym antidotum na wielkomiejski zgiełk i betonowe otoczenie. Nawet zimą warto na taką wycieczkę pojechać! O rejsie po zamarzniętym archipelagu pisałam kiedyś w Polka w Sztokholmie. Oczywiście latem jest przyjemniej a na rowerach wygodniej i zobaczyć można więcej. Tutaj nasze rowery poskładane, zapakowane w torby czekają na autobus.

IMG_1896

Podaję Wam link do strony Waxholmsbolaget, na której znajdziecie wszelkie informacje o trasach. Translator tłumaczy na polski.

Dziś byliśmy w prawdziwej perełce sztokholmskiego archipelagu – Sandhamn. O niej już niebawem.

Miłego weekendu!